“Belgische expertise mobiliseren om onze internationale actie te versterken, dat is nu onze taak.”

Divider text here
Vijf vragen aan Jeanine Simbizi
Manager Publieke Partnerschappen

Delen

Partnerschappen uitbouwen staat centraal in de nieuwe filosofie van Enabel. Kun je ons zeggen waaruit die filosofie bestaat?

De nieuwe aanpak is ingegeven door de beleidsprioriteiten van onze voogdijminister, die Enabel bredere taken oplegt. Daarvoor zijn twee redenen. Ten eerste wil België de ontwikkelingssamenwerking integreren in het buitenlands beleid voor een globale aanpak waarbij diplomatie, ontwikkeling, defensie en veiligheid nauw gelinkt zijn. Ten tweede willen wij de Belgische expertise beter in de kijker zetten. Daarmee bedoelen we zowel de expertise van onze openbare instellingen als die van onze universiteiten. In die context beperkt de rol van Enabel zich niet meer tot die van ontwikkelingsactor, maar worden we een bruggenbouwer die competenties bundelt. 

Om die competenties snel te mobiliseren en in te zetten, kunnen wij een beroep doen op samenwerkingsovereenkomsten met een reeks publieke spelers en universiteiten. Het zijn er al een vijftigtal en daar zal het niet bij blijven. De overeenkomsten werken in twee richtingen: wij kunnen een beroep doen op hun competenties, maar zij kunnen evengoed een beroep doen op die van ons, voor hun eigen opdrachten.

Institutionele actoren die een beroep doen op Enabel voor hun eigen opdrachten? Kun je daar wat meer over vertellen?

Graag. Neem bijvoorbeeld het Instituut voor Tropische Geneeskunde (ITG) in Antwerpen, waarmee we een partnerschap hebben. Het ITG heeft onlangs een beroep op ons gedaan voor hun project ter bestrijding van de slaapziekte in Congo. Dankzij onze talrijke samenwerkingsprojecten in Congo, hebben wij langetermijnrelaties opgebouwd met heel wat actoren op het terrein, in de gebieden waar het ITG controles moet uitvoeren. Eerder dan van nul te starten om zijn eigen netwerk op te bouwen, heeft het ITG beslist om Enabel in te zetten voor dat onderdeel van zijn missie. Het vertrouwt ons 3,5 miljoen dollar toe om deze taak tot een goed einde te brengen. Op die manier kan het ITG zijn budget verstandiger besteden en kan het meer middelen inzetten voor andere aspecten van zijn missie. En voor Enabel is het een gelegenheid om zijn bestaande netwerk te verstevigen. Het is een win-winsituatie voor iedereen. 
DR Congo - ©Enabel/Dieter Telemans
En Enabel kan dus zelf ook externe expertise mobiliseren?

Dat klopt. Wij gaan trouwens verder dan expertise mobiliseren: wij proberen ze te combineren om geïntegreerde oplossingen aan te reiken in de landen waar wij projecten uitvoeren.

Wij hebben bijvoorbeeld onlangs een partnerschapsovereenkomst afgesloten met de Haven van Antwerpen om de haven van Cotonou in Benin uit te bouwen. Het doel van de overeenkomst is te helpen van de haven van Cotonou een beveiligde economische zone te maken en haar om te bouwen tot een economische draaischijf voor Benin. Het aspect ‘beheer’ waarvoor de Haven van Antwerpen instaat, is slechts een onderdeel van een geïntegreerd programma. Daarnaast is er ook het aspect ‘veiligheid’ waarvoor de Belgische defensie ingeschakeld wordt om de wateren rond de haven te beveiligen. Tot slot draagt ook de Belgische douane haar steentje bij onder de vorm van technische ondersteuning aan de douaneautoriteit van Benin.

Een dergelijk project maakt het mogelijk om bij te dragen aan onze ontwikkelingsdoelstellingen in de partnerlanden en tegelijk om België op de kaart te zetten als expert in deze materie in West-Afrika. De Europese Unie is trouwens van plan ons nog meer dergelijke opdrachten toe te vertrouwen in de regio. Ook voor de Haven van Antwerpen is het een uitstekende zaak, want zij versterkt haar internationale bekendheid en aanwezigheid. Bovendien worden dankzij de samenwerking op operationeel niveau de banden tussen België en de West-Afrikaanse landen aangehaald op het vlak van veiligheid en douanebeheer. 
"In plaats van alleen te werken en een eigen netwerk op te bouwen, beslist het Instituut voor Tropische Geneeskunde in zee te gaan met Enabel. Zo kan het ITG zijn budget verstandiger besteden en meer middelen inzetten voor andere aspecten van zijn missie. Voor Enabel is het een gelegenheid om zijn bestaand netwerk te verstevigen. Een win-winsituatie."
Een ander belangrijk aspect van jullie werk is dat jullie de inspanningen bundelen bij acties gefinancierd door externe donoren zoals de Europese Unie. 

Inderdaad. Dat gaat verder dan onze rol van bruggenbouwer: het idee is om de inspanningen van Enabel en zijn partners te bundelen. Zo werken wij momenteel samen met de KU Leuven en de UC Louvain op een projectoproep voor projecten in landbouwonderzoek en -ontwikkeling in Rwanda en Benin. Daarbij is men op zoek naar projecten die innovatie en transformatie in de landbouw versterken of versnellen en daarbij de klimaatverandering centraal stellen. 

De KU Leuven en de UC Louvain reiken hun ervaring en expertise in wetenschappelijk onderzoek en landbouwenquêtes aan, en Enabel vult dit academisch aanbod aan met zijn expertise in het beheer van landbouwprojecten en stuurt het hele project aan. Deze gezamenlijke actie is gefinancierd door de EU en impliceert indirect het partnerschap met KLIMOS, het Onderzoeksplatform Klimaat en Ontwikkelingssamenwerking. 
Benin - ©Ruben Naesens
Jullie werken ook samen met Belgische instellingen als de FOD Sociale Zekerheid. Waarom zouden deze instellingen deelnemen aan ontwikkelingsprojecten? 

Het buitenlands beleid wil het imago van België in het beheer van de sociale zekerheid versterken. Daarnaast speelt ook het aspect van de competentieversterking binnen de instelling zelf. Zo heeft de FOD Sociale Zekerheid meegewerkt in Rwanda om een hervorming van de sociale zekerheid te ondersteunen. Concreet werd de lijst met beroepsziekten van werknemers bijgewerkt en werden vragen rond de bescherming tegen risico’s op invaliditeit behandeld. Deze missie werd trouwens gefinancierd op het budget van Enabel. Die nieuwe invulling biedt de experts van de FOD Sociale Zekerheid de kans om hun methodologie en aanpak te verrijken. Uiteindelijk komt dat het beheer van de sociale zekerheid in België ten goede. 

Een ander voorbeeld: de Federale politie neemt deel aan vele missies in Afrika, meer bepaald in Burkina Faso, waar wij de Burkinese overheid helpen om haar veiligheidsdiensten te optimaliseren in de strijd tegen het terrorisme. De politiemensen die deelnemen aan dergelijke missies in Burkina Faso of ergens anders, vertelden ons dat deze ervaringen hen aanspoorden om nieuwe veiligheidssystemen te ontwikkelen die toepasbaar zijn in andere Afrikaanse landen.

De expertise die wij exporteren komt dus bij ons terug en verrijkt onze praktijken. De voordelen van ontwikkelingssamenwerking beperken zich dus niet tot de partnerlanden: België plukt er zelf ook de vruchten van. 
Guinee - ©Enabel/Colin Delfosse - de haven van Conakry

Stories

De nieuwe naam van Enabel gaat gepaard met een ingrijpende wijziging van de aard van de ontwikkelingsprojecten. Een wereldwijde trend waarover Jean Van Wetter, de nieuwe Algemeen directeur van Enabel, tekst en uitleg geeft.
Wat verandert er bij de derde editie van het Juniorprogramma? Een actieve bijdrage aan de SDG’s, een meer vraaggericht aanbod van Junior Experten en aandacht voor de promotie van netwerken en partners.
De financiering van samenwerkingsprojecten is volop aan het veranderen. De nationale regeringen zijn niet meer de enige donoren van hun ontwikkelingsagentschap. België vormt hierop geen uitzondering.

BLIJF OP DE HOOGTE

Divider text here
Volg onze acties en de laatste trends in internationale samenwerking.