"Inzetten op eigenwaarde"

Schooluitval bij meisjes in Niger
Goed opgeleide meisjes worden vrouwen die 90 % van wat ze verdienen investeren in hun gezin, en er is dubbel zo veel kans dat geletterde moeders hun kinderen naar school sturen.

Delen

De cijfers liegen er niet om: onderwijs beschermt meisjes. Het zorgt ervoor dat er minder gehuwd wordt op jonge leeftijd en doet de kindersterfte afnemen. Dankzij onderwijs kunnen meisjes meehelpen om van hun gemeenschap een meer rechtvaardige en inclusieve plek te maken. Goed opgeleide meisjes worden vrouwen die 90 % van wat ze verdienen investeren in hun gezin; de gezinsinkomsten kunnen met een kwart toenemen voor elk jaar dat er onderwijs genoten wordt en er is dubbel zo veel kans dat geletterde moeders hun kinderen naar school sturen. 

In Niger gaat slechts 64 % van de meisjes naar school. Het percentage gealfabetiseerde vrouwen is dan ook zeer laag. In 2012 kon slechts 18,2 % van de vrouwen lezen en schrijven, tegenover 40,2 % van de mannen. 
Vaak verlaten meisjes school voordat ze hun studie hebben afgerond. Daar zijn vele redenen voor, zoals vroegtijdig huwelijk, vroege zwangerschap, geografische afstand tussen de woonplaats en de school en de lage kwaliteit van het onderwijssysteem. 

Toch vindt Fati,  secretaris van de moedervereniging in Birni N’Falla, dat iedereen zijn verantwoordelijkheid moet opnemen: “Wij zijn verantwoordelijk voor het lage slaagpercentage van de meisjes”, zegt ze, “wij geven de jongens de nodige tijd om zich toe te leggen op hun studies, maar we bedelven de meisjes onder de huishoudelijke taken”. Volgens Fati moeten ouders evenveel belang hechten aan de ontwikkeling van hun dochter als van hun zoon. “Ze kunnen en moeten allebei naar school zolang als nodig is.”
Groepsfoto van de meisjes en begeleidsters. In het midden: Fati, secretaris van de moedervereniging Birni N'Falla.

Sarraounia

Divider text here
Daarom ijvert het Sarraounia-project van Enabel in samenwerking met de Nigerese overheid voor het recht op kwaliteitsonderwijs voor alle meisjes in Niger. Sarraounia wil jonge meisjes stimuleren op school te blijven in de plattelandsgemeenten van de regio Dosso, met aandacht voor de obstakels waar ze elke dag mee te maken krijgen.
In het midden: Balkissa Harouna Brah, coördinatrice van het Sarraounia-project. 
“Ik mag nu al bijna een jaar het Sarraounia-project coördineren. Voor mij is dit een persoonlijk engagement in de strijd tegen de schooluitval van jonge meisjes. Ik doe mijn uiterste best om de meisjes in onze interventiezone langer op school te houden, tot ze hun diploma van de eerste graad halen. vertelt Balkissa Harouna Brah, coördinatrice van het project.

“Het Sarraounia-project is een pilootproject. Daarom hebben we altijd ingezet op innovatie, zowel in onze aanpak als in onze interventie-instrumenten. Van bij het begin hebben we willen experimenteren met een stimulerende aanpak om de meeste lokale actoren de voordelen van onderwijs voor meisjes te doen inzien”.  

STUDIEREIS NAAR Benin

Divider text here
Jaarlijks wordt een wedstrijd georganiseerd om de meest geëngageerde organisaties of mensen te belonen. Daarmee hoopt het project de belangstelling te wekken van deze groepen om de gewenste gedragsverandering teweeg te brengen, namelijk jonge meisjes op school houden tot ze hun diploma van de eerste graad behalen. 

Voor de eerste editie in 2017 hebben we een studiereis naar Benin gekozen als prijs voor de beste leerlingen van het derde middelbaar van onze zes pilootscholen op het platteland.” vertelt Balkissa. “Het was niet evident om een prijs te kiezen. Om een echte gedragsverandering teweeg te brengen moeten de prijzen immers aantrekkelijk genoeg zijn in de ogen van de begunstigden van de doelgroep. De studiereis naar een land als Benin voor de laureaten, van wie de meesten nog nooit buiten hun dorp geweest zijn, leek ons een aantrekkelijke prijs voor henzelf en ook voor hun gezin en de gemeenschappen.”
Hoe ging het eraan toe op studiereis? 
Bekijk de getuigenissen van de laureaten...
meer over sarraounia via open.ENABEL

HOE VERDER?

Divider text here
“Vooral het feit dat ze alleen reizen en een onbekend land ontdekken, kan voor deze meisjes een uitstekend emancipatie-instrument zijn, dat veel efficiënter is dan een klassieke opleiding in leiderschap, omdat ze zelf hun eigen ontdekkingen doen. Het is ook een uitgelezen kans om niet alleen hun algemene cultuur te verbreden, maar ook een open geest te ontwikkelen bij het ontdekken van een andere cultuur.” zegt Balkissa. 

“Er blijft nog zo veel te doen. Elk meisje heeft het recht om gehoord te worden. Voor mij is het een eer om mee te helpen om hun stemmen luider te doen klinken.” 

Het verhaal van chérifa & AMINA

Divider text here

Chérifa: 'geloven in jezelf moet gestimuleerd worden'

Voor de goedlachse 16-jarige Chérifa is er al een en ander veranderd. “Ik weet dat ik veel geluk heb dat ik mijn studies kan verderzetten.” zegt ze. “Vorig jaar heb ik mijn diploma van de eerste graad niet kunnen behalen maar dit jaar hebben mijn ouders me gezegd dat ik me moet concentreren op mijn studies in plaats van mijn moeder te helpen met de huishoudelijke taken. Ik heb deze raad ter harte genomen en jullie zien het resultaat: ik heb mijn diploma behaald!” 

“Het belangrijkste voor mij is dat ik nieuwe vriendinnen heb gemaakt tijdens deze reis. In het dorp zijn veel meisjes van mijn leeftijd al getrouwd en blijven ze thuis. Ikzelf ga dan ook niet verder dan het erf van mijn ouders, ik heb niet de moed om alleen te gaan wandelen.”, vertrouwt ze ons toe. De wettelijke huwelijksleeftijd voor Nigerese meisjes is 15 jaar, maar ze zijn vaak al getrouwd op hun twaalfde. Op de leeftijd van 15 jaar is één Nigerees meisje op drie al getrouwd en heeft ze al haar eerste kind.  

“Het is waar dat het hoge percentage schooluitval vaak wordt gebruikt als argument om niet te investeren in onderwijs. In de plaats daarvan beslissen te veel ouders om hun dochters vroeg uit te huwelijken.” zegt Fati, secretaris van de moedervereniging in Birni N’Falla. “Het is nochtans aan de ouders om het heft in eigen handen te nemen. Als je weet dat er geen tafels of banken in het klaslokaal van je kind staan, moeten de ouders geld samenleggen om die te betalen. Als je weet dat je dochter drie kilometer moet stappen naar school, is het aan de ouders om zich te organiseren en een passend transportmiddel te vinden. Ik vind dat de traditie van huwen op jonge leeftijd hun toekomst boycot. Deze meisjes ronden zelden hun studies af wat hun mogelijkheden beperkt en zo is hun hetzelfde lot beschoren als hun ouders: analfabeet en arm.”

Het is belangrijk om de wortels van het probleem aan te pakken en de praktijk van kindhuwelijken te bestrijden. Het feit dat het Sarraounia-project het probleem van onderwijs voor meisjes vanuit verschillende invalshoeken aanpakt – zich engageren met de ouders en de gemeenschap, de perceptie van de genderrollen, emancipatie en eigenwaarde aankaarten – is een belangrijke les die te trekken valt uit dit werk. “Nu weet ik met welke argumenten ik moet antwoorden aan wie beweert dat er meer is dan studeren om te slagen in het leven”, zegt Chérifa. 

Amina: "We moeten moeders mobiliseren zodat meisjes blijven studeren."

Amina, een 16-jarig meisje,vertelt ons dat ze nog niet weet wat ze later wil worden omdat er nog zó veel te ontdekken valt. 

Ze heeft veel van haar leeftijdsgenoten school zien verlaten na hun huwelijk, maar Amina wil niet dezelfde weg opgaan. “Ik denk dat het heel belangrijk is om ons te ontwikkelen, ook al is het niet altijd gemakkelijk.”, zegt ze. “Naast mijn schoolwerk moet ik ook mijn ouders helpen, net als mijn broers en zussen. De dieren moeten naar de weides gebracht worden, er moet water en brandhout gehaald worden en het land moet worden bewerkt, gesproeid en bewaakt.” 

De dichtstbijzijnde school voor Amina en haar broers en zussen ligt zes kilometer verder. Dat betekent dat haar dag al vroeg in de ochtend begint. “Elke morgen veeg ik, maak ik de kookpotten schoon, ga ik water halen en maak ik het ontbijt klaar voor het gezin. Daarna moet ik ongeveer anderhalf uur naar school stappen. Gelukkig moet ik het traject niet helemaal alleen afleggen, ik stap samen met drie andere meisjes uit het dorp. Vroeger waren we met meer, maar de meeste vriendinnen hebben afgehaakt.”, vertrouwt ze ons toe. “Ik denk dat daar verschillende redenen voor zijn. Enerzijds beschouwen de meeste mensen onderwijs voor meisjes hier als verspilling, want als ze huwen gaan ze toch bij de familie van hun man wonen. Anderzijds zijn het vaak de meisjes zelf die gedemotiveerd raken. Niet noodzakelijk omdat ze de lessen niet kunnen volgen, maar omdat de school ver is en er bij thuiskomst nog moet gewerkt worden.”

“Ik heb het geluk dat mijn ouders me ondersteunen. Na de lessen mag ik nog enkele uren op school blijven voor ik terugkeer. Zo heb ik de tijd om mijn huiswerk te maken en in alle rust te studeren. Dankzij hen heb ik dit jaar mijn diploma van de eerste graad behaald.”

Het gezicht van Amina straalt van vertrouwen als ze praat over de reactie van haar ouders op dit avontuur. “Veel mensen hebben mijn moeder en mijn vader gewaarschuwd voor die ‘blanken’ die me wilden meenemen naar Cotonou. Ze zeiden: “Jullie weten wat ze zullen doen, ze gaan jullie jullie kind ontnemen.” Maar ik heb een ijzersterke moeder. Ze is koppig. Ze had zelf een moeilijke jeugd en ik denk dat ze deze cyclus wou doorbreken.

KERNCIJFERS

Divider text here
  • Vrouwen maken meer dan de helft uit van de Nigerese bevolking (50,14 %). Ze zijn dubbel zo arm als de mannen, nemen nauwelijks deel aan het economisch leven en zijn ondervertegenwoordigd in de instellingen voor politieke en bestuurlijke besluitvorming. 
  • Meisjes zijn laaggeschoold met een brutoscholingsgraad van 64,8 % in 2014, tegenover 77,7 % voor de jongens.
  •  Het percentage gealfabetiseerde vrouwen is ook zeer laag, in 2012 is slechts 18,2 % van de vrouwen gealfabetiseerd, tegenover 40,2 % van de mannen.
  •  Niger is ook de wereldkampioen in kinderhuwelijken: meer dan driekwart van de meisjes huwt er nog voor haar 18e, waarvan één derde voor haar 15e. 
pvBd0000ppp{

Ontdek nog stories

Enabel werkt al bijna 7 jaar samen met de Burundese overheid aan het opzetten van een efficiënt gezondheidsinformatiesysteem.  Het programma loopt nu ten einde en heeft zijn doelstellingen bereikt. Een terugblik op een succesverhaal met tekst...
De provincie Gaza in Mozambique is een droge streek met afgelegen dorpen en weinig waterbronnen. Het Belgisch ontwikkelingsagentschap stelt een nieuwe aanpak voor die de landelijke bevolking een betere toegang tot drinkwater biedt.
De meeste Palestijnse jongeren zitten zonder werk. Omdat bedrijven meestal op zoek zijn naar technisch geschoold personeel, is werkplekleren een deel van de oplossing.

BLIJF OP DE HOOGTE

Divider text here
Volg onze acties en de laatste trends in internationale samenwerking.