Wanneer werk en leven samenvallen: zes jaren in Niger

In 2015 trok Stephanie naar Niger als Junior Expert Communicatie en Capitalisatie* bij Enabel. Ze bleef er uiteindelijk bijna zes jaar, eerst bij Enabel en later bij de Internationale Organisatie voor Migratie (IOM). Die periode vormde haar leven, zowel professioneel als persoonlijk: ze trouwde er en kreeg er haar eerste dochter. Vandaag woont het gezin opnieuw in België en werkt Stephanie bij Trias als Transition Manager.

Toen Stephanie zich kandidaat stelde voor het Juniorprogramma van Enabel, was er meteen wat tijdsdruk. Ze was net 30 geworden en wist dat dit haar laatste mogelijkheid was om nog deel te nemen aan het programma. “Het was mijn laatste kans om te springen, en ik wilde die niet laten voorbijgaan.”

Na haar studies communicatiewetenschappen werkte Stephanie drieënhalf jaar bij Trias in België, vooral binnen fondsenwerving. Ze hielp mee nadenken over een nieuwe strategie om internationale fondsenwerving te decentraliseren, weg van Brussel en dichter bij de regio’s zelf. Leerrijk werk, maar het bleef theoretisch. En omdat ze zelf geen terreinervaring had, begon dat wat te knagen.

“Ik kwam op een punt waarin ik gefrustreerd was over mijn werk,” vertelt ze. “Alles wat ik deed, was theoretisch. Maar hoe kon ik zeker weten dat wat ik op papier uitdacht in de praktijk ook goed functioneerde? Uiteraard verzamel je input van partners ter plaatse, maar toch, ik voelde de nood om hierover zelf ervaring op te bouwen.” Toen een interne overstap in die richting niet lukte, bood het Juniorprogramma een oplossing.

Niger als professionele én persoonlijke keuze

Stephanie solliciteerde voor vacatures in verschillende landen, maar Niger werd uiteindelijk haar bestemming. Die keuze had ook een persoonlijke dimensie: haar partner, afkomstig uit Burkina Faso, kon op die manier makkelijk mee verhuizen naar buurland Niger.

Van in het begin voelde Stephanie zich goed in Niamey, waar ze voor het landenkantoor van Enabel werkte als junior expert in communicatie en capitalisatie. Die combinatie voelde logisch. Communicatie sloot aan bij haar studies, capitalisatie bood wat ze zocht: een dieper inzicht in hoe projecten werken, hoe lessen uit de praktijk worden gehaald en gedeeld.

Vanaf dag één voelde Stephanie zich opgenomen in het team. De Enabel-vertegenwoordiging telde een twaalftal medewerkers en werkte hecht samen. “Ik was niet ‘de junior’, maar een volwaardig teamlid,” zegt ze.

Collega’s hielpen bij praktische zaken zoals een woning vinden, meubels kopen en de stad leren kennen. En ook op sociaal vlak vond ze snel aansluiting. “De wekelijkse after-work drinks hielpen daar zeker bij. Ik voelde me snel op mijn plaats.”

Kansen om te groeien

De kleinschaligheid van het Enabel-team in Niger werkte in haar voordeel. Veel projectverantwoordelijken werkten vanuit Niamey met regelmatig reizen naar verschillende regio’s in Niger. Daardoor was de afstand tussen de projecten onderling klein. Stephanie kon makkelijk vragen stellen en ook regelmatig meereizen om projecten te bezoeken.

Tegelijk was haar functie niet volledig uitgetekend. Ze moest haar rol deels zelf vormgeven: “Dat eerste jaar was veel uitzoeken,” zegt ze. “Zien hoe de organisatie in elkaar zit, wat je kan doen binnen je functie. Het feit dat je twee jaar kan werken als junior expert is dan ook een grote meerwaarde.”

Dankzij ondersteunende leidinggevenden kreeg ze ruimte om te experimenteren in haar job. “Ik zette capitalisatie-trajecten op, organiseerde workshops en werkte samen met communicatiemedewerkers binnen projecten, met aandacht ook voor coaching en capaciteitsopbouw.”

Na twee jaar bij Enabel maakte Stephanie de overstap naar de Internationale Organisatie voor Migratie (IOM). Niger was toen een belangrijk transitland voor migranten richting Libië en Algerije. Als outreach officer coördineerde ze teams die migranten sensibiliseerden over risico’s, hen begeleidden naar ondersteuning en die wanneer nodig ook search-and-rescue-missies opzetten voor mensen die ergens achtergelaten waren.

Gaandeweg groeide het IOM-programma sterk: meer kantoren, meer verantwoordelijkheid, ook rond search-and-rescue-missies. Stephanie bleef er uiteindelijk drie jaar werken.

Leven, liefde en familie in Niamey

Parallel aan haar professionele groei bouwde Stephanie een rijk privéleven op. Haar partner kwam kort na haar toe in Niamey. Ze trouwden 4 jaar later ook in Niger, met een groot feest buiten de stad. “Het was echt een prachtige dag, met vrienden en familie. We hadden wat problemen met de elektriciteit, maar dat deerde niemand. De familieleden van mijn man zijn allemaal muzikanten,” vertelt ze. “Elke keer dat de elektriciteit uitviel, speelden zij muziek. Het werd een soort mini-festival.”

Familie en vrienden reisden ook uit België af om erbij te zijn. Het werd een herinnering die ze blijft koesteren. Ook hun eerste kind groeide als baby op in Niger. Ze beschrijft het gezinsleven er als ontspannen. “Er is een heel ongedwongen sfeer. Veel meer dan in België is het normaal dat je kinderen overal meeneemt en dat die er altijd bij zijn.” Dat maakte het leven op dat gebied eenvoudiger dan voor een jong gezin in België.

Toch waren er ook moeilijke momenten. Tijdens haar zwangerschap kreeg Stephanie malaria. Ze kreeg snel de gepaste zorg, maar besefte hoe kwetsbaar die dan kan zijn zonder kennis van het land of zonder toegang tot kwaliteitsvolle gezondheidszorg.

Wat Stephanie sterk bijblijft, is de gelijkenis die ze ziet tussen Nigerezen en Belgen. “Redelijk gesloten als je ze pas leert kennen,” zegt ze, “maar als die eerste barrière weg is, zijn het warme en open mensen.” En, voegt ze lachend toe: “uitstekende feestvierders!”

Hoewel de bewegingsvrijheid in 2015 nog groot was, is de veiligheidssituatie vanaf 2020 steeds verder verslechterd. De beperkingen werden steeds strenger. “Vlak voor ons vertrek konden we de stad niet meer uit zonder militaire escorte”, vertelt ze. De aanslag Kouré in 2020 was in die context een belangrijk element in de beslissing om terug naar België terug te keren.

Die beslissing was niet gemakkelijk, maar noodzakelijk voor het gezin. “Als de veiligheidssituatie weer stabiliseert in Niger, dan wil ik graag terugkeren, al is het maar op vakantie.”

Waarom dit programma blijft tellen

Vandaag werkt Stephanie opnieuw bij Trias, eerst een aantal jaren als Head of Department Programs & Partnerships en sinds kort in een nieuwe rol van Transition Manager. Ze stuurt teams aan en put dagelijks uit wat ze in Niger leerde: geduld, pragmatisme, het belang van een netwerk.

Over het Juniorprogramma is ze uitgesproken: “Het is ongelooflijk belangrijk dat jonge mensen zo’n kans krijgen.” Vooral de duur was cruciaal. “Ik had echt een jaar nodig om mijn plaats te vinden. Pas daarna kan je impact maken.”

Ook bij haar huidige organisatie Trias werken al verschillende (voormalige) Junior Experts: “Alle juniors die wij in dienst hebben gehad, zijn uitzonderlijk. Ze werken keihard, zijn supergemotiveerd en flexibel. Het is ook fijn om hen daarna door te zien groeien.”

Voor haar staat vast dat werken in internationale samenwerking waardevol blijft. Niet omdat het eenvoudig is, maar omdat het je dwingt anders te kijken: naar werk, naar mensen, naar de wereld.

—

* Capitalisatie in internationale samenwerking betekent dat zowel successen als uitdagingen tijdens de volledige looptijd van een project systematisch worden gedocumenteerd, met extra aandacht bij de afronding, om hieruit lessen te trekken voor toekomstige projecten.