Strategische corridors : Regio’s verbinden, economieën transformeren

De herindustrialisering van Europa en de industrialisering van Afrika zijn nauw met elkaar verbonden. Europa probeert zijn industriële en technologische soevereiniteit te versterken en Afrika gaat dan weer een beslissende fase in van industriële expansie, gedreven door zijn sterke demografische ontwikkeling en de kans op een technologische sprong voorwaarts.

De Afrikaanse prioritaire corridors illustreren die band. Ze vergemakkelijken het handelsverkeer en de mobiliteit in Afrika en met Europa door transportroutes te moderniseren en waardeketens te versterken. Het Europees investeringsplan Global Gateway duidde twaalf prioritaire corridors aan in Afrika. Enabel speelt een actieve rol in acht van die corridors. We combineren er technische assistentie, infrastructuur, investeringen en ecologische transitie.

Efficiënte havens, belangrijke troeven

De zeehavens zijn van belang om dat plan mogelijk te maken. Hun doeltreffendheid heeft een directe invloed op de prestaties van de corridors: transportkosten, lokaal concurrentievermogen en economische partnerschappen.

In West-Afrika verbindt de Cotonou-Niamey Corridor de Sahel-landen zonder kust met regionale markten. In samenwerking met Port of Antwerp-Bruges zet Enabel zijn expertise in havenbeheer in om de modernisering van de haven van Cotonou in Benin te ondersteunen – met name haar concurrentievermogen (de goederenstroom is tussen 2010 en 2019 met 45% toegenomen) en haar rol als toegangspoort tot Niger, Burkina Faso en het noorden van Nigeria.

Enabel ondersteunt ook het beheer en de veiligheid van de corridor in Benin via steun aan patrouilles met bovenlokale bevoegdheden van de Republikeinse Politie in gevoelige gebieden in het noorden en centrum van het land.

Aan de andere kant van het continent staat de Dar es Salaam-Kigoma Corridor centraal. Enabel coördineert de technische assistentie voor deze corridor in Tanzania, waar de haven van Dar es Salaam 95% van de internationale handel van het land behandelt. Port of Antwerp-Bruges en TradeMark Africa helpen om de operationele prestaties van de haven te verbeteren en de douaneprocessen te harmoniseren. Enabel en UN-Habitat ondersteunen er ook de transitie naar een koolstofarme economie.

Enabel begeleidt de Tanzaniaanse overheid om structuur te brengen in de sector van elektrische voertuigen en oplaadinfrastructuur, in samenwerking met TAEMA (Tanzania Electric Mobility Association, de nationale vereniging voor spelers op het gebied van hernieuwbare energie in Tanzania). Enabel werkt ook samen met de Universiteit van Dar es Salaam om de opleidingen aan te passen aan de groene beroepen van morgen.

Hefbomen voor regionale investeringen

De corridors Abidjan-Lagos en Abidjan-Ouagadougou zorgen voor het vervoer van goederen en mensen en voor de economische ontwikkeling in West-Afrika.

Die dynamiek kwam tot uiting in het EU-West Africa Business Forum (30 maart tot 1 april 2026) in Abidjan. Er werden projecten langs de corridors voorgesteld aan publieke en private investeerders, in lijn met de Global Gateway-strategie.

“Enabel faciliteert het duurzame beheer van corridors en havens en ondersteunt productieve investeringen. Het doel is om de corridors om te vormen tot gestructureerde economische gebieden door hun vermogen om investeerders aan te trekken te verbeteren.” verduidelijkt Jean-Christophe Charlier, hoofd van de Governance-unit bij Enabel.

De Lobitocorridor verbindt de mijnbouwgebieden van de Democratische Republiek Congo en Zambia (de kopergordel of Copperbelt) met de Angolese haven Lobito aan de Atlantische kust. Door het vrachtvervoer per spoor te versnellen van bijna een maand naar een week, wil het de regionale handel stimuleren, jobs creëren en gebieden die niet aan de zee grenzen met elkaar verbinden.

Via de Global Gateway ondersteunt Enabel het Lobito Corridor Transit Transport Facilitation Agency, verantwoordelijk voor het trilaterale beheer. Als onderdeel van een Team Europe-aanpak wil Enabel ook waardeketens in de agrovoedingssector en mijnbouw, financieel bestuur in de mijnbouw en de opleiding van jongeren in sleutelberoepen in de corridors ondersteunen (agro-industriële verwerking, spoorvervoersdiensten, energie). Er wordt ook steun overwogen voor de modernisering van de haven van Lobito, in partnerschap met de Port of Antwerp-Bruges.

Via die initiatieven worden de corridors en hun havens echte drijvende krachten van economische transformatie en samenwerking tussen Afrika en Europa.

De Groene Corridor Kivu-Kinshasa: een motor voor groei

In Afrika biedt de Groene Corridor Kivu-Kinshasa een alternatief ontwikkelingspad voor de DR Congo. Meer dan 2.600 km wegen en waterwegen verbinden de Kivu-provincies in het oosten van het land met Kinshasa in het westen. Tegelijk wordt de 540.000 km² van het Congobekken, het op één na grootste tropische woud ter wereld, beschermd. De Corridor wordt gezien als motor voor inclusieve groene groei: hij moet het behoud van ecosystemen combineren met een milieuvriendelijke sociaaleconomische ontwikkeling.

Enabel ondersteunt de ontwikkeling van landbouwwaardeketens. Het agentschap helpt producenten zich te organiseren, verbetert de voedselverwerking en vergemakkelijkt het transport van afgelegen gebieden naar economische centra. Enabel versterkt ook het riviertransport via de Congo-rivier. Tot slot bevordert Enabel de ontwikkeling van de lokale private sector door agro-ondernemerschap en verantwoorde investeringen te ondersteunen.

Het initiatief sluit aan bij het werk van de Virunga Alliance, geleid door Emmanuel de Merode rond het Virunga National Park: een uitzonderlijk ecosysteem beschermen en tegelijk duurzame economische kansen creëren voor lokale gemeenschappen.