Groene en circulaire economie

plastic waste in recycling center

Door ongebreideld nastreven van efficiëntie, overconsumptie en het lineaire ‘produceren–consumeren–weggooien’ worden ecologische grenzen overschreden wat leidt tot klimaatverandering, instorting van de biodiversiteit, wereldwijde vervuiling en uitputting van natuurlijke rijkdommen, kortom, een viervoudige, samenhangende crisis.

Als we onze huidige consumptiepatronen aanhouden, hebben we tegen 2050 het equivalent van drie aardes nodig. De nood aan actie is ongezien. De groene en circulaire economie (GCE) biedt een systemische oplossing waarmee de wereldwijde uitstoot van broeikasgassen met wel 39% kan worden teruggedrongen.

De GCE beoogt reductie, hergebruik en recycling, en laat zich leiden door de principes van toereikendheid (vermindering van de vraag naar grondstoffen) en veerkracht (het vermogen om schokken en onzekerheden het hoofd te bieden). Het doel is om in de menselijke behoeften te voorzien met inachtneming van de grenzen van onze planeet. De GCE gaat veel verder dan recycling en zorgt voor een ingrijpende transformatie van de productie- en consumptiepatronen: ze beperkt de afvalproductie, optimaliseert het gebruik van grondstoffen, herstelt ecosystemen en creëert groene banen.

6.9 %
van de grondstoffen die in de wereldeconomie worden gebruikt

Slechts 6,9 % van de grondstoffen die in de wereldeconomie worden gebruikt, is gerecycleerd of hergebruikt. De rest wordt nog steeds gewonnen uit grondstoffen, waardoor de druk op het klimaat, de biodiversiteit en natuurlijke rijkdommen toeneemt (Circle Economy Foundation & Deloitte (2025), The Global Circularity Gap Report 2025).


Prioriteiten


 

Circulariteit integreren in het overheidsbeleid

Enabel ondersteunt de invoering van regelgevende, institutionele en financiële kaders om de groene en circulaire economie te verankeren in het overheidsbeleid, stadsplanning en openbare dienstverlening. Daartoe roepen we overheden, de private sector en het maatschappelijk middenveld op om in actie te komen. Dit omvat het opstellen van analyses en stappenplannen en het invoeren van normen voor ecologisch bouwen, groene belastingmaatregelen en duurzame overheidsaankopen. Het agentschap bevordert ook een cultuur van zuinigheid, hergebruik en herstel via campagnes, educatieve tools en samenwerkingsplatforms.
 

Het ontwikkelen van vaardigheden en circulaire en inclusieve economische modellen

Enabel ondersteunt kmo’s en waardeketens die actief zijn op het gebied van ecologisch ontwerp, herstel, hergebruik en recycling, in combinatie met de ontwikkeling van groene vaardigheden. Het agentschap zet zich in voor duurzaam ondernemerschap, toegang tot financiering en de inclusie van jongeren, vrouwen en kwetsbare groepen.
 

Het behoud van natuurlijke rijkdommen en het herstel van ecosystemen

Wij zetten ons in voor regeneratieve landbouw, duurzame voedselsystemen en op de natuur gebaseerde oplossingen. Het doel: de bodem herstellen, de biodiversiteit beschermen en de voordelen die ecosystemen de bevolking bieden versterken, om zo de veerkracht van regio’s te versterken.
 

Een circulair beheer van hulpbronnen en afval bevorderen

Enabel ontwikkelt systemen voor afvalpreventie, hergebruik, recycling en terugwinning, afgestemd op de lokale mogelijkheden. We betrekken de producenten, evenals de informele sector, meer bij het beheer van hun afval.
 

Het opzetten van veerkrachtige infrastructuur en op de natuur gebaseerde oplossingen

Enabel stimuleert het gebruik van lokale en circulaire materialen, evenals zuinige en modulaire infrastructuur. We zetten ons ook in voor circulair waterbeheer en gedecentraliseerde hernieuwbare energie (zonne-energie, windenergie, biogas, afvalverwerking) in combinatie met autonome mini-energienetwerken en energieopslag.

portrait of Enabel colleague Esther Magambo
Esther Magambo, expert op het gebied van groene economie bij Enabel, tijdens de Climate Action Summit in Mpigi (Oeganda).

 


Diensten


 

  • Ondersteuning van overheidsbeleid: GCE-analyses, stappenplannen, hervorming van regelgeving, duurzame overheidsaankopen, circulaire stadsplanning.
  • Ondersteuning van economische ontwikkeling en vaardigheidsontwikkeling: begeleiding van ecosystemen van economische actoren, toegang tot financiering, publiek-private partnerschappen‑, beroepsopleiding en circulair ondernemerschap. ondersteuning van de ecosystemen van economische actoren, toegang tot financiering, publiek-‑private partnerschappen, beroepsopleiding en circulair ondernemerschap.
  • Natuurlijke rijkdommen en biodiversiteit: regeneratieve landbouw, duurzame voedselsystemen, op de natuur gebaseerde oplossingen.
  • Afval en grondstoffen: inzamel- en sorteersystemen, verwerkingsketens (compostering, recycling, biogas), formalisering van de informele sector, digitale instrumenten voor traceerbaarheid.
  • Groene infrastructuur: circulaire bouw, duurzaam waterbeheer, hernieuwbare energie, veerkrachtige infrastructuur met een beperkte CO₂-voetafdruk.

Ervaring

Schone, duurzame en veerkrachtige steden in Guinee

Via het door de Europese Unie gefinancierde SANITA-project versterkt Enabel de stadsplanning, het duurzame beheer van vast afval en de circulaire economie in Groot-Conakry, Kindia en Labé.

Het project ondersteunt lokale overheden, ondernemers en gemeenschappen bij het ontwikkelen van efficiënte stedelijke diensten, kringloopketens die groene banen creëren en een verantwoordelijker gedrag in scholen, op markten en in wijken.

Learn more

Groen en waardig werk voor Oegandese jongeren

In Oeganda bevordert het SB4U–WeWork–EU-project waardig werk en groen ondernemerschap onder jongeren, in de sectoren hernieuwbare energie, duurzame landbouw en ecotoerisme.

Het project wordt gefinancierd door de Europese Unie en combineert beroepsopleiding met begeleiding bij het ondernemerschap met oog op de integratie van jongeren op een veranderende arbeidsmarkt. Het doel is om tegen 2028 meer dan 20.000 banen te creëren of te behouden.

Meer weten

Global Gateway – Strategische transportcorridors

Enabel ondersteunt de ontwikkeling van strategische corridors in West- en Centraal-Afrika, waarbij bestuur, ecologische duurzaamheid en handelsbevordering worden gecombineerd. Het agentschap voert concrete maatregelen door langs de corridor Cotonou–Niamey en zal zijn activiteiten uitbreiden naar de corridors Praia–Dakar–Abidjan en Abidjan–Lagos.

Er is ook een afstemming met het Belgische bilaterale programma in de DRC, met het oog op een duurzame en inclusieve gebiedsontwikkeling langs de Groene Corridor.

Meer weten

Afvalverwerking en vermindering van emissies

In Mozambique ontwikkelt het ValoRE-project geïntegreerde afvalverwerkingsinfrastructuur in Nampula, Nacala en Pemba.

Het project wordt gefinancierd door de Mitigation Action Facility en combineert overheidsinvesteringen, resultaatgerichte financiering en technische bijstand ten behoeve van meer dan 1 600 afvalverzamelaars en micro-ondernemers.

Meer weten

Woman speaking during a conference with microphone in her hand. Nieuws

23 september 2026

Van de eerste groep Junior Experts naar een carrière in dienst van maatschappelijke betrokkenheid

Farah Beniacoub maakte deel uit van de allereerste groep Junior Experts en trok in 2006 naar Mali en nadien naar Niger voor het programma. Een terugblik op een carrière in internationale samenwerking.

Lees meer

cover of the "building resilience" study Nieuws

4 september 2026

Hybride uit noodzaak: financiële veerkracht opbouwen om impact op te schalen

Ontdek hoe sociale organisaties in Afrika hun middelen diversifiëren, financiële veerkracht versterken en maatschappelijke impact opschalen.

Lees meer

men standing in a hospital radio room Nieuws

20 augustus 2026

België en Enabel ondersteunen de wederopbouw van Oekraïne, van levensreddende gezondheidszorg tot veilige klaslokalen

Gezondheidszorg, bloedtransfusie, veilige scholen en vakopleiding: België en Enabel ondersteunen de wederopbouw van Oekraïne.

Lees meer

4 people standing in a circle, talking to each other. Nieuws

18 augustus 2026

Wetenschap in dienst van de praktijk

Jens werkt als Junior Expert in Benin voor Dierenartsen Zonder Grenzen (VSF) waar hij evalutatie-tools uitwerkt en projecten mee opvolgt.

Lees meer

young woman holding reusable Nieuws

12 augustus 2026

Ondernemen om de samenleving te veranderen

Awa-prijs: vrouwelijke ondernemers in Afrika zetten sociaal ondernemerschap in voor onderwijs, energietoegang en waardig werk.

Lees meer

Group of Junior Experts in Entebbe, Uganda. Publicaties

6 augustus 2026

Het Juniorprogramma in 2025: een concrete impact voor jong talent

In 2025 bewees het Juniorprogramma opnieuw zijn waarde. Door jonge professionals een eerste praktijkervaring in de internationale samenwerking te bieden, droeg het programma bij aan de versterking van projecten, de ontwikkeling van sleutelcompetenties en de bevordering van wereldburgerschap. Ontdek in deze publicatie de cijfers, resultaten en getuigenissen die de impact ervan illustreren.

Lees meer

femme assise à son bureau de travail Nieuws

27 juli 2026

Zichtbaarheid als hefboom voor groei

Awa-prijs versterkt vrouwelijke ondernemers met zichtbaarheid, netwerken en duurzame bedrijfsgroei voor meer sociale impact.

Lees meer

potrait of Credia Umuhire Ruzigana Nieuws

10 juli 2026

Creëren, doorgeven, ondernemen: de cultuur gedragen door vrouwen

Ontdek hoe de Awa-prijs vrouwelijke ondernemers ondersteunt die cultuur, creativiteit en duurzame economische impact versterken.

Lees meer

Blijf op de hoogte

Blijf op de hoogte van onze activiteiten en internationale ontwikkelingstrends belicht vanuit Belgisch perspectief.

Newsletter NL

Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.